Eğim
LGS sınavında soru gelen Eğim konusunu öğrenin. Doğrunun eğimi hesaplama, paralel ve dik doğruların eğim ilişkileri ve grafik yorumlama.
Bu Derste Neler Öğreneceksin?
- ✓ Doğrunun eğimini hesaplayabilme
- ✓ Eğimin pozitif, negatif, sıfır ve tanımsız olma durumlarını bilme
- ✓ Paralel ve dik doğruların eğim ilişkisini kullanabilme
- ✓ Doğru grafiklerini yorumlayabilme
Eğim Nedir?
Eğim, bir doğrunun yatay düzlemle yaptığı eğikliği ölçen bir değerdir. Düzey değişiminin yatay değişime oranıdır.
Formül: m = (y₂ - y₁) / (x₂ - x₁)
İki nokta verildiğinde eğimi bu formülle hesaplarız.
Örnek: A(1, 3) ve B(4, 9) noktalarından geçen doğrunun eğimi:
m = (9 - 3) / (4 - 1) = 6/3 = 2
Eğim 2 demek, x 1 birim artınca y 2 birim artar demektir.
Eğim Türleri
Pozitif eğim (m > 0): Doğru soldan sağa yukarı yükselir ↗
Negatif eğim (m < 0): Doğru soldan sağa aşağı iner ↘
Sıfır eğim (m = 0): Doğru yataydır (x eksenine paralel) →
Tanımsız eğim: Doğru dikeydir (y eksenine paralel) ↑
(x₂ = x₁ olduğunda payda sıfır olur, eğim tanımsızdır)
Eğimin büyüklüğü: |m| ne kadar büyükse doğru o kadar diktir.
m = 5 olan doğru, m = 1 olan doğrudan daha diktir.
Paralel ve Dik Doğrular
Paralel doğrular: Eğimleri eşittir.
d₁ ∥ d₂ ise m₁ = m₂
Örnek: Eğimi 3 olan bir doğruya paralel tüm doğruların eğimi de 3'tür.
Dik doğrular: Eğimlerinin çarpımı -1'dir.
d₁ ⊥ d₂ ise m₁ × m₂ = -1
Örnek: Eğimi 2 olan doğruya dik doğrunun eğimi:
m × 2 = -1 → m = -1/2
📝 Eğim Örnek Soruları
Soru 1: A(2, -1) ve B(5, 8) noktalarından geçen doğrunun eğimi nedir?
Çözüm: m = (8-(-1))/(5-2) = 9/3 = 3
Soru 2: Eğimi -3/4 olan doğruya dik olan doğrunun eğimi nedir?
Çözüm: m₁ × m₂ = -1 → (-3/4) × m₂ = -1 → m₂ = 4/3
Soru 3: P(1, 3) ve Q(k, 7) noktalarından geçen doğrunun eğimi 2'dir. k kaçtır?
Çözüm: (7-3)/(k-1) = 2 → 4/(k-1) = 2 → k-1 = 2 → k = 3
💡 Sınav İpucu
Eğim LGS'de genellikle 1 soru olarak gelir ama kolay puan getirir!
Formülü bilin: m = (y₂ - y₁) / (x₂ - x₁)
Paralel → eğimler eşit
Dik → eğimler çarpımı -1
Grafikten eğim okuma: Doğru üzerinden iki belirgin nokta seçip formülü uygulayın.