SORU 1
Kolay Düzey
Aşağıdakilerden hangisi bir "kategorik" (nitel) değişken örneğidir?
A) Öğrencilerin boy uzunlukları
B) Öğrencilerin en sevdikleri meyveler ✓
C) Matematik dersi sınav notları
D) Ailelerdeki çocuk sayıları
Çözüm Açıklaması:
Kategorik (nitel) değişkenler sayısal olmayan, özellik veya grup belirten değişkenlerdir. En sevilen meyve (roman, elma, çilek vb.) sayısal bir değer belirtmediği için kategoriktir. Boy, sınav notu ve çocuk sayıları ise nicel (sayısal) değişkenlerdir.
SORU 2
Orta Düzey
Bir sınıfta yapılan ankette 30 öğrenciden 12'si mavi, 10'u kırmızı ve kalanlar yeşil rengi seçmiştir. Yeşil rengi seçen öğrencilerin sıklık değeri kaçtır?
Çözüm Açıklaması:
Sıklık değeri, bir kategorideki eleman sayısı demektir. Toplam öğrenci sayısı 30'dur. Mavi ve kırmızı seçenlerin toplamı: 12 + 10 = 22. Yeşil rengi seçenlerin sayısı: 30 - 22 = 8'dir. Dolayısıyla yeşil kategorisinin sıklık değeri 8'dir.
SORU 3
Orta Düzey
Bir sınıftaki kız ve erkek öğrencilerin en çok sevdikleri derslerin karşılaştırılması için hangi grafik türü en uygundur?
A) İkili sütun grafiği ✓
B) Tekli çizgi grafiği
C) Daire grafiği
D) Nokta grafiği
Çözüm Açıklaması:
İki farklı grubu (kızlar ve erkekler) belirli kategorilere (sevilen dersler) göre karşılaştırmak için en uygun görselleştirme aracı ikili sütun grafiğidir. Her ders için kız ve erkeklerin sütunları yan yana çizilerek karşılaştırma kolaylaşır.
SORU 4
Orta Düzey
Kitap satışlarını gösteren bir ikili sütun grafiğinde, Roman kategorisinde kız öğrencilerin satın aldığı kitap sayısı 25, erkek öğrencilerin satın aldığı kitap sayısı 15'tis. Roman kategorisinde satılan toplam kitap sayısı kaçtır?
Çözüm Açıklaması:
İkili sütun grafiğinde aynı kategori altındaki farklı grupların değerleri toplanarak toplam miktar bulunur. Roman kategorisinde: 25 (kızlar) + 15 (erkekler) = 40 kitap satılmıştır.
SORU 5
Zor Düzey
İkili sütun grafikleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) İki farklı veri grubunu karşılaştırmayı kolaylaştırır.
B) Verilerin dağılımını görsel olarak özetler.
C) Sadece tek bir kesin cevaba sahip olan araştırma sorularında kullanılır. ✓
D) Sütun genişlikleri ve dikey eksen aralıkları eşit olmalıdır.
Çözüm Açıklaması:
İstatistiksel araştırmalar veri grubu toplamayı gerektiren, kişiden kişiye değişen araştırma sorularıyla yapılır. Kesin tek bir cevaba sahip sorular (Örn: Türkiye'nin başkenti neresidir?) için araştırma yapılmaz ve grafik çizilmez. Dolayısıyla C şıkkı yanlıştır.